Wandelingen: Architectuur Amsterdam

Rode loper Amsterdam

Rode loper Amsterdam

De rode loper van Amsterdam: inmiddels heeft iedereen er wel van gehoord. De route van de Noordzuidlijn wordt bovengronds vernieuwd en moet het centrum van Amsterdam weer allure gaan geven!

In deze wandeling wandelen van Amsterdam CS naar het Muntplein

Meer

Dagexcursie Museumplein (Adam)

Dagexcursie Museumplein (Adam)

Het museumplein heeft de laatste tijd –terecht!- veel aandacht gekregen met alle verbouwingen van de grote musea ter plaatse. We beginnen met een wandeling buiten. In deze wandeling bespreken we de architectuur van de gebouwen en daarnaast de diverse stedenbouwkundige plannen voor het totale gebied.

Meer

Betondorp

Betondorp

Tuindorp Watergraafsmeer, zoals Betondorp officieel heet, werd aangelegd in de 1920’s. De hoofdreden voor een nieuwe stadontwikkeling in Amsterdam was de hoge woningnood.

Meer

Industrieel Erfgoed (Amsterdam)

Industrieel Erfgoed (Amsterdam)

Het voormalige terrein van de Westergasfabriek en het terrein van het Gemeente Water Leidingbedrijf liggen tegen over elkaar in Amsterdam.

Meer

NDSM & Overhoeks (A’dam Noord)

NDSM & Overhoeks (A’dam Noord)

In deze excursie volop aandacht voor Amsterdam Noord. Na jaren lang voor veel Amsterdammers een bijna vergeten gebied geweest te zijn, gaat daar nu zeker verandering in komen.

Meer

IJburg (Amsterdam)

IJburg (Amsterdam)

IJburg is een een nieuwe wijk in Amsterdam. Op zes kunstmatige eilanden worden hier 18.000 woningen gerealiseerd voor zo’n 45.000 inwoners. De aanleg van de eilanden gebeurt in twee fasen, waarvan het eerste deel nu grotendeels klaar is en men net met de 2e fase begonnen is. Om te voorkomen dat er teveel uniformiteit zou ontstaan, worden de eilanden door verschillende bureau’s ontworpen, denk aan architecten als Frits van Dongen, Liesbeth van der Pol en Claus en Kaan.

 

Meer

Amsterdamse School (Amsterdam)

Amsterdamse School (Amsterdam)

Deze wandeling voert langs de prachtige woningbouwcomplexen van de Amsterdamse School Architecten in Amsterdam-Zuid.

De Amsterdamse School architecten zagen zichzelf als kunstenaars: individuele expressie was dan ook één van de belangrijkste kenmerken. Hun gebouwen van baksteen kenmerken zich door de vele erkers en torentjes, glas-in-lood ramen, decoratief gebruik van smeedwerk en bijzondere metselverbanden. Verder waren zij sterk idealistisch: zij geloofden dat mooie, goed ontworpen architectuur kon bijdragen aan het geluk van haar bewoners.

We bekijken de meest belangrijke gebouwen en staan stil bij haar kenmerken. Dit alles in het uitbreidingsplan van Berlage, hiervoor natuurlijk ook uitgebreid aandacht.

<< terug naar overzicht “Wandelingen: Architectuur Amsterdam”.

Meer

Stationseiland & ODE (Amsterdam)

Stationseiland & ODE (Amsterdam)

Het gebied rondom het Centraal Station Amsterdam is volop in beweging…

Zo wordt er gebouwd aan de Noord/Zuid metrolijn en wordt het prachtige stationsgebouw van Pierre Cuypers gerenoveerd. Dit Rijksmonument werd ooit de grootste stedenbouwkundige vergissing genoemd, aangezien hiermee de binnenstad werd afgesneden van haar bron van inkomsten: de haven. Het hoofdgebouw dateert uit 1885-1889 en is van de architect Pierre Cuypers: een toegangspoort tot de stad in eclectische stijl. Nu wordt het stationsgebouw gerenoveerd als onderdeel van het project Zuidelijke IJ-oever.  Het nieuwe ontwerp is van Benthem Crouwel Architekten en bestaat onder andere uit een ondergronds metro station en een extra hal, de IJhal.

Aan de oostzijde van het station wordt het Oosterdokseiland ontwikkeld: het plan ODE (=OosterDoksEiland) . Volgens het masterplan van Erick van Egeraat is hier een compact stuk Amsterdam gebouwd met appartementen, kantoren en diverse voorzieningen. Zo werd in juni 2007 de mooie Openbare Bibliotheek van van Jo Coenen geopend en in 2008 het conservatorium van Frits van Dongen.

We lopen daarna verder langs de oude haven van Amsterdam. Hier vinden we het prachtige Scheepvaarthuis (1913-16 en 1926-28) in Amsterdamse School stijl, museum Nemo (1997) van niemand minder dan Renzo Piano en natuurlijk het prachtig vernieuwde Scheepvaartmuseum met haar spectaculaire glaskoepel (Daniël Stalpaert, 1656 / Dok Architecten, Rappange & Partners, Ney & Partners, 2011).

<< terug naar overzicht “Wandelingen: Architectuur Amsterdam”.

Meer

Hofjes & Grachten(Amsterdam)

Hofjes & Grachten(Amsterdam)

Tijdens deze wandeling bekijken we prachtige grachtenpanden en de sfeervolle hofjes in de Jordaan.

Begin 17e eeuw barstte Amsterdam uit haar voegen waardoor er werd besloten tot een grootschalige uitbreiding: in 1613 begon men met de aanleg van de inmiddels wereldberoemde grachtengordel, sinds 2010 UNESCO wererlderfgoed. Aan deze grachten werden prachtige herenhuizen en pakhuizen gebouwd voor de welgestelde kooplieden. Deze grachtenpanden werden in de eeuwen erna vaak verbouwd waardoor we nu veel verschillende gevels zien.

Echter om deze grachtengordel te bouwen was er veel mankracht nodig. Deze mensen kwamen in de Jordaan te wonen, welke in de loop van de eeuwen vol werd gebouwd met prachtige (verborgen) hofjes. Sommige hofjes hebben van oorsprong een godsdienstige achtergrond, zoals Amsterdams meest bekende hofje, het Begijnhof. Andere hofjes kwamen juist voort uit sociale overwegingen, hier woonden veelal zusters en weduwen. Elk met een eigen karakter, maar stuk voor stuk oases van rust in de drukke en gezellige Jordaan.

NB: er is ook een boottocht over de grachten: zie hier.

<< terug naar overzicht “Wandelingen: Architectuur Amsterdam”.

Meer

Westerdok & eilanden(Amsterdam)

Westerdok & eilanden(Amsterdam)

In deze wandeling is er aandacht voor de architectuur aan de westzijde van ’t IJ.

Direct aan het water, op de Zuidelijke IJ-oever ten westen van het Centraal Station, is de laatste jaren een grootstedelijk gebied verschenen met het opvallende Westerdokseiland. In 1999 stelde de gemeente het stedenbouwkundige plan vast voor dit voormalige spooremplacement. Zo moesten er o.a. ruim 900 woningen en 80.000 m2 niet-woonfunctie komen.

Meer

Wereldstad Amsterdam

Wereldstad Amsterdam

Een wandeling langs gebedshuizen van Amsterdam. Al vanaf de Middeleeuwen kwamen er mensen uit vele landen en culturen naar Amsterdam. Zo was zij een voor sommigen een belangrijke pelgrimsplaats of toevluchtoord,  voor anderen een tolerante rijke stad vol nieuwe mogelijkheden. De wandeling voert ons langs haar rijke verleden met haar katholieke en protestante achtergronden, langs het Joodse erfgoed met de Portugese Synagoge en langs de Chinese geschiedenis in Amsterdam met de prachtige boeddhistische tempel op Zeedijk. We staan stil bij de verschillende religies van deze culturen en bekijken de opvallende gebedshuizen; elk gebedshuis heeft immers zijn eigen architectonische kernmerken. Want 1 ding is zeker: al deze culturen hebben bijgedragen aan de groei en bloei van Amsterdam, zij zou zonder hen niet hetzelfde zijn!

<< terug naar overzicht “Wandelingen: Architectuur Amsterdam”.

Meer

Zuidas (Amsterdam)

Zuidas (Amsterdam)

De Zuidas wordt ontwikkeld tot toplocatie voor wonen en werken. Inmiddels heeft dat geleid tot een enorme mix van kantoren, woningen, horeca, winkels en andere voorzieningen, waardoor zij niet alleen overdag levendig is, maar ook ‘s avonds een kloppend hart houdt.

Meer

Oostelijk Havengebied (A’dam)

Oostelijk Havengebied (A’dam)

Het Oostelijk Havengebied heeft in de jaren ’90 van de 20e eeuw een grootschalige transformatie ondergaan. Voor de ontwikkeling van de eilanden had men duidelijke criteria: architectonische en stedenbouwkundige schoonheid en handhaving van het bestaande wateroppervlak. Daarom trok men voor ieder gebied een externe stedenbouwkundige ontwerper aan. Het gebied is nu een staalkaart van moderne architectuur.

Meer

(Nieuwe) Bijlmermeer (Amsterdam)

(Nieuwe) Bijlmermeer (Amsterdam)

De Bijlmermeer is een woonwijk in Zuidoost Amsterdam en is het grootste modernistische bouwproject van Nederland.

Gebouwd in de jaren ´60 en ´70 van de 20e eeuw, trok de wijk veel aandacht vanwege de grote hoeveelheid hoogbouw: tien-verdiepingen hoge flats stonden in lange stroken tussen het groen. Verder was er een stricte scheiding tussen wonen, werken en recreëren en waren de wegen verhoogd aangelegd.

Al snel bleek de ‘Stad van Morgen’ echter niet zo succesvol als men had verwacht: leegstand, onveiligheid en een laag voorzieningenniveau zorgden ervoor dat de wijk al snel met veel problemen kampte.

Daarom begon men in de jaren ’90 met een grootscheepse vernieuwingsactie. Een deel van de hoogbouw werd gesloopt en vervangen door laagbouw, andere flats werden juist gerenoveerd waarbij de ruime opzet van de wijk behouden bleef. Verder werd een deel van de wegen terug gebracht tot het maaiveld en zijn voorzieningen gerenoveerd of er bijgekomen.

Daarnaast is het station Amsterdam Bijlmer ArenA (2007) geopend: een architectonisch hoogstandje voortgekomen uit een samenwerking van Jan van Belkum (Arcadis Architecten) en Neven Sidor (Grimshaw Architects), bekroond met de BNA architectuurprijs “Gebouw van het jaar 2008″. Ook het Jinsopaviljoen (2010) van Cepezed is inmiddels voltooid. En vergeet de organische architectuur van Alberts & Van Huut en het kleurrijke werk van Sjoerd Soeters niet.

De Bijlmer: nergens vind je zulke uiteenlopende visies op stedenbouw en architectuur bij elkaar als hier.

NB: er is ook een fietstocht in dit gebied. Verschil tussen de wandeling en de fietstocht: bij de wandeling is er meer gelegenheid om uitvoerig stil te staan bij de idealen van de Bijlmer, bij de fietstocht is er meer mogelijkheid om meer nieuwe projecten te bekijken.

<< terug naar overzicht “Wandelingen: Architectuur Amsterdam”.

Meer

Middeleeuws Amsterdam

Middeleeuws Amsterdam

Amsterdam is ontstaan aan het einde van de 13e eeuw, met een kleine nederzetting aan weerszijden van een dam (de Dam) in de Amstel.

In de eeuwen erna werd zij voorzien van verdedigingswallen en stadspoorten, waar het tegenwoordige Waag gebouw op de Nieuwmarkt onder andere nog aan herinnert.
In deze wandeling staan we stil bij haar middeleeuwse gebouwen, maar kijken ook naar vernieuwingsprojecten en de politieke ontwikkelingen van het moment. Enkele hoogtepunten: de Zeedijk met haar veelzijdige architectuur, de levendige Nieuwmarkt, het veelbesproken Wallengebied met de Oude Kerk en saneringsplannen, de Dam en het Begijnhof.

<< terug naar overzicht “Wandelingen: Architectuur Amsterdam”.

Meer

De Gouden Eeuw (Amsterdam)

De Gouden Eeuw (Amsterdam)

In deze wandeling staan we stil bij de bloeiperiode van Amsterdam: de 17e eeuw.

Een eeuw waarin Amsterdam tot de grootste steden van Europa behoorde en een stormachtige bouwperiode meemaakte. Het is de periode van de aanleg van de Grachtengordel en de Jordaan, de glorietijd van de Vereenigde Oostindische Compagnie en West-Indische Compagnie en een bloeiperiode voor de kunst met onder andere Rembrandt. Gedurende deze wandeling hoort u over deze geschiedenis en de 17e eeuwse samenleving en bekijken we mooie grachtenpanden van de nieuwe adel. Daarnaast bespreken we het Paleis op de Dam, 17e eeuwse kantoorpanden en staan stil bij de grootschalige stedebouwkundige ontwikkelingen van deze eeuw. Natuurlijk ook aandacht voor de oorzaken die leidden tot het einde van de Gouden Eeuw.

NB: deze architectuurwandeling heeft een sterke geschiedkundige ondertoon. Overigens is er ook een fietstocht met dit thema: zie hier. 

<< terug naar overzicht “Wandelingen: Architectuur Amsterdam”.

Meer